جشن های ماهانه
جشن بزرگ آبانگان
در عهد باستان در روز آبان از آبان ماه (برابر روز دهم از گاهشمار باستانی روز چهارم گاهشمار کنونی)جشن آبانگان برگزار می شد و گرچه چندان دانشی از شیوه ی برگزاری آن به ما نرسیده ولی چون آبان به معنی آب ها است و به نام فرشته آب است. ما می توانیم حدس بزنیم که در این روز مانند جشن خوردادگان نیاکان ما به کنار جویبارها و رودخانه ها می رفتند و با سرودن آبزور و سایر نیایش ها جشن را باشادی برگزار می نمودند.
اين فرشته به نام «برزيزد» نيز خوانده مى شود. در اوستا «اپم نپات» و پهلوى «آبان» گفته مى شود.آب در اوستا و پهلوى «آپ» و در سانسكريت «آپه» است. اين گوهرمانند چهار آخشیج (آتش، آب، خاك، هوا) در آيين سپندينه (مقدّس) است و آلودن آن گناه .
گمان بر اين است كه برادران و خواهران پارسی ما نیز در این روز گروه گروه در حالی که ملبس به لباس سفید نو می باشند به ساحل دریا و کنار رودخانه ها رو می آوردند و به ستایش پروردگار می پرداختند ولی ایران سده ها این جشن را ببوته ی فراموشی سپرده بودند تا از حدود پنجاه سال پیش خوشبختانه با امكاناتي كه روي داد و گرد هم آیایی و تشکیل انجمن هایی که بر اثر کوشش افراد دلسوز به وجود آمد، دگر باره مطابق سنن و رسوم گذشته به بر گزاری جشن های خود اقدام کردند.
جشن آبانگان جشن مربوط به آب های روی زمین است و درباره پیدایش جشن آبانگان برخی بر این عقیده اند در پی جنگ هایی دراز که بین ایران و توران روی داد و افراسیاب تورانی دستور داد تا کاریزها و نهرها را ویران کنند . پس از پایان جنگ پسر تهماسب که زو نام داشت دستور داد تا این کاریزها و نهر ها را لایروبی کنند و پس از این لایروبی آب در کاریز ها روان گردید و مردم باز آمدن آب را جشن گرفتند.
هرودوت تاریخ نویس یونانی که ایرانیان را "بربر" به معنی "وحشی" می خواند و به ندرت تاریخ واقعي را در مورد ایرانیان نوشته است مى گويد: «ايرانيان در آب ادرار نمى كنند، آب دهان نمى اندازند و در آب روان دست نمی شویند»
استرابون جغرافی دان مى گويد: « ايرانيان در آب جارى خود را شست وشو نمى دهند، زمانى كه ايرانيان به درياچه يا چشمه اى مى رسند، گودال هاى بزرگ كنده و قربانى در كنار آن مى كشند و سخت پرواى آن دارند كه هرگز خون به آب نياميزد، چون اين كار سبب آلودگى آب خواهد شد.» و در جايى ديگر مى گويد: « در آن (آب) لاشه و مردار نمى اندازند و عموماً آنچه ناپاكى است در آن نمى ريزند.»
كريستين سن نيز مى گويد: « آب را بيش از هر چيز واجب مى شمرند.»
بيرونى در آثار الباقيه در مورد جشن آبانگان چنین می نویسد:« آبان روز، روز دهم آبان است و آن عيدى است كه به واسطه توافق دو اسم،آبانگان مى گويند. در اين روز «زو» پسر تهماسب از سلسله پيشداديان به پادشاهى رسيد و مردم را به كندن نهرها ولایروبی آنها امر كردکه در درازای جنگ ایران وتوران ویران شده بود و در اين روز به كشورهاى هفتگانه خبر رسيد كه فريدون،ضحاگ را به زیر کشیده و اکنون مردم دارندهء دارایی خود هستند.درداستان دیگر آمده است كه پس از هشت سال خشكسالى، در ماه آبان باران آغازبه باریدن کرد و مردم بارش باران پس از خشکسالی را جشن گرفتند.»
گردآوری: معین صادقیان
Tel: 09356216208
Email: ms50952@yahoo.com
Web site: http://www.avardad.blogfa.com





|
نوشته شده در جمعه بیست و هفتم مهر 1386 |
نوشته شده توسط معین 










