اصول معماری ایران
قسمت دوم:
خود بسندگی:بنا به عبارتی ، خود کفایی است و به مفهوم استفاده حد اکثر از امکانات موجود ئ در دسترس و مصالح بوم آورد(1) است. بدین معنی که سازندگان سعی کرده اند مصالح مورد نیاز را از نزدیکترین مکان و با ارزانترین بها به دست آورند ، بدین ترتیب کار با سرعت بیشتر انجام شده و مصالح با طبیعت اطراف خود هماهنگی بیشتری داشته است . همین طور بناهایی که در طول زمان باید ترمیم می شدند ، با دسترسی داشتن به مصالح اصلی در محل ، امکان تعمیر آن در تمامی دوره ها میسر بوده است.
درون گرایی ، از اصول دیگر معماری ایرانی است . در ساخت یک بنا و نحوهُ ارتباط آن با فضای خارج در کل می توانیم دو حالت داشته باشیم در حالت اول ، بنا به صورتی است که از داخل آن بتوان مستقیماً با فضای بیرون ارتباط بر قرار کرد ، مثل آنچه در اکثر در غرب یا شرق آسیا مثل ژاپن و ... ساخته می شده است . این نوع بناها در ایران (( کوشک )) (2) نامیده می شود . حتی اگر دور تا دور این بنا را نیز حیاط فرا گرفته باشد، باز به بنای (( برون گرا )) مصطلح است . در شرق و غرب گشور ایران مثل کشور های اندونزی و هند بناهای مسکونی به این صورت ساخته شده است . در خود ایران نیز در کردستان و لرستان خانه های برون گرا، که شامل چند اتاق و احتمالاً ایوانهایی است ، ساخته می شود .
اما به دلیل وضع جغرافیایی خاص بسیاری از مناطق ایران ، یعنی خشکی بادهای مختلف ، شنهای روان و ... امکان ساخت بناهای برونگرا نبوده است.
معمار به وسیلهُ درونگرایی و قرار دادن اندامهای معماری و ساخت دیوارهای خارجی ، ارتباط مستقیم بنا را با فضای خارج در درون خود با عنصر ی به نام حیاط میسر می کند . در داخل این فضا در طول تاریخ معماری ایران ، معماران ، بهشتی در دل خشکی ساخته اند . فضاهای درون گرا مثل آغوش گرم بسته است و از هر سو توجه به فضاهای داخل معطوف است .
اصولاً در شکل گیری فضاهای مختلف و به خصوص فضاهای مسکونی ، مسائل اعتقادی و حرمت قائل شدن برای آن است . دیگر عزت نفس ایرانیان است که این مورد نیز به نحوی در شکل فضا های یک خانه درونگرا تاُثیر گذار بوده است. پایان
آریو برزن
1- بوم آورد : از محل حاصل خود ، دست دهندهُ خود محل، مصالح بوم آورد یعنی مصالحی که از خود محل باشد.
2- تک بنای مجردی که اطراف آن باز باشد.

|
+|

نوشته شده در دوشنبه نهم دی 1387 |

نوشته شده توسط معین